Đau mỏi cơ kéo dài sau covid-19

(ĐTTCO) - Đau mỏi cơ kéo dài sau nhiễm Covid-19 là tình trạng chiếm khoảng 20-30% các triệu chứng dai dẳng sau Covid-19. Đau cơ ở bệnh nhân Covid-19 có thể kéo dài hơn so với các trường hợp nhiễm virus khác và có thể đáp ứng kém với thuốc giảm đau thông thường. Vì thế việc điều trị đau mỏi cơ kéo dài sau Covid-19 rất quan trọng, giúp người bệnh sớm trở lại cuộc sống thường ngày. 

Vì sau đau mỏi cơ do Covid-19 lại kéo dài? 
Khá nhiều người thắc mắc, vì sao đau mỏi cơ do Covid-19 gây ra lại kéo dài và nghiêm trọng hơn chứng đau mỏi cơ do nhiễm virus khác? Nguyên nhân và cơ chế của tình trạng này vẫn đang được các nhà khoa học nghiên cứu, hiện tại có 3 giả thuyết được đặt ra: Thứ nhất, mô cơ bị tổn thương do sự tấn công trực tiếp của virus. Thứ hai, thông qua phản ứng viêm dẫn đến tình trạng tăng nồng độ lactate máu, giảm pH nội bào và lượng oxy thấp dẫn đến tình trạng đau mỏi cơ giống với tình trạng mỏi cơ sau khi vận động quá sức. Ngoài ra hiện tượng tăng đông, viêm mạch máu trong và xung quanh dây thần kinh và cơ làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu máu đến nuôi dưỡng cơ.
Thứ ba, tác dụng phụ của thuốc điều trị, một số loại thuốc được sử dụng trong điều trị Covid-19 có thể gây ra tác dụng phụ đau cơ, thí dụ như các thuốc kháng virus (Ribavirin) và corticosteroid (Dexamethasone)... 
Đau mỏi cơ kéo dài sau covid-19 ảnh 1 ThS.BS Ngô Thị Kim Oanh.

Khi bị đau mỏi cơ kéo dài người bệnh có thể điều trị kết hợp y học cổ truyền và y học hiện đại  để mang lại kết quả tốt nhất. Trong đó y học cổ truyền có 2 phương pháp điều trị và dùng thuốc và không dùng thuốc để hỗ trợ người bệnh phục hồi. 

Điều trị với y học cổ truyền 
Để điều trị đau mỏi cơ kéo dài sau Covid-19 cần loại trừ các yếu tố gây nên tình trạng này do đó mục tiêu là giảm mức lactate trong máu, tăng sự vận chuyển oxy đến các mô và thuốc giảm đau có thể không hiệu quả. Người bệnh nên vận động, tập thở nhẹ nhàng giúp tuần hoàn được lưu thông, tăng cường trao đổi khí, cung cấp oxy cho mô đồng thời đẩy nhanh quá trình đào thải lactate dư thừa trong máu.
Theo quan điểm của y học cổ truyền, các biểu hiện đau mỏi cơ thuộc phạm trù các chứng Tý, chứng Thống. Có 2 nhóm cơ chế gây ra chứng này. Một là, “bất thông tắc thống” hễ thông thoáng thì không đau, đã đau thì nơi nào đó ắt hẳn bị nghẽn. Hai là, “thất vinh tắc thống” thiếu nuôi dưỡng sẽ gây đau.
Căn cứ vào cơ chế trên và đặc điểm cụ thể của người từng người bệnh, người thầy thuốc y học cổ truyền có thể kết hợp phương pháp điều trị dùng thuốc và phương pháp điều trị không dùng thuốc để giúp khí huyết lưu thông, bồi bổ khí huyết để giải quyết tình trạng tắc nghẽn hoặc thiếu nuôi dưỡng đồng thời nâng cao chính khí giúp cơ thể phục hồi nhanh.
Trong đó, điều trị dùng thuốc, người thầy thuốc dựa trên tính chất của triệu chứng đau mỏi cơ để phân thành các thể từ đó có pháp trị, bài thuốc tương ứng. Đồng thời gia giảm bài thuốc để phù hợp thể trạng của từng người bệnh và đây được xem như việc cá thể hóa điều trị của y học cổ truyền.
Nếu người bệnh cảm giác đau mỏi cơ, cảm giác cơ nặng nề, rêu trắng nhớt… cho thấy thể bệnh thiên về Thấp Tý và bài thuốc tương ứng sẽ bao gồm những vị thuốc có tác dụng trừ thấp, hành khí hoạt huyết như bài Tam tý thang, Ý dĩ nhân thang… Nếu đau mỏi cơ kèm cảm giác vận động không có sức, hơi thở ngắn, mệt mỏi, tiếng nói nhỏ, chán ăn… cho thấy thể bệnh thiên về Khí hư và bài thuốc tương ứng sẽ bao gồm các vị thuốc bổ khí như bài Sâm linh bạch truật tán, Ngọc bình phong tán, Bảo nguyên thang…
Đối với điều trị không dùng thuốc, có thể thông qua châm cứu, bằng cách tác động lên huyệt được lựa chọn, châm cứu giúp thúc đẩy lưu thông khí huyết trong các kinh mạch, lập lại quân bình cho cơ thể. Huyệt được lựa chọn có thể là huyệt tại chỗ A thị huyệt, hoặc huyệt có tác dụng điều trị đặc hiệu như Huyết hải, Lương khâu để hoạt huyết… Mỗi liệu trình từ 10-15 ngày. 
Xoa bóp, thông qua những tác động trực tiếp lên da, gân cơ, hệ thống tuần hoàn mao mạch dưới da, các thụ thể thần kinh dưới da… xoa bóp sẽ giúp tăng tuần hoàn, dinh dưỡng tại chỗ cho cơ, tăng thải trừ các sản phẩm chuyển hóa của cơ, tạo cho người bệnh cảm giác dễ chịu, khoan khoái. Thông thường liệu trình xoa bóp là 10-15 lần, mỗi lần khoảng 15-20 phút. Dưỡng sinh, các bài tập dưỡng sinh như thở bốn thời, thư giãn, xem xa xem gần… giúp khí huyết lưu thông, phổi hoạt động tốt hơn. Nên tập dưỡng sinh mỗi ngày từ 20-30 phút. 
Dễ thấy, đau mỏi cơ dai dẳng làm ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của người bệnh. Do đó, người bệnh cần được quan tâm chăm sóc và điều trị kết hợp cả phương pháp y học cổ truyền và y học hiện đại để giúp người bệnh nhanh chóng khỏe mạnh, trở lại với cuộc sống thường ngày.  

ThS.BS Ngô Thị Kim Oanh, BS Trần Thị Phương Thảo, cơ sở 3 - Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Gỡ vướng thiếu thuốc phóng xạ trong tầm soát ung thư

Gỡ vướng thiếu thuốc phóng xạ trong tầm soát ung thư

(ĐTTCO) - Mặc dù là một trong những địa phương có nhiều bệnh viện trang bị hệ thống PET/CT - kỹ thuật hiện đại trong chẩn đoán ung thư, nhưng hiện nhiều bệnh nhân ung thư tại TPHCM chờ “dài cổ” để thực hiện kỹ thuật này. 

Công nghệ

Trực tiếp tương tác với người dân qua “cổng” 1022

(ĐTTCO) - Đến nay, gần một tháng UBND TPHCM đưa vào hoạt động Hệ thống tổng hợp thông tin kinh tế - xã hội và Hệ thống theo dõi việc xử lý phản ánh, kiến nghị của người dân 1022 (gọi tắt Hệ thống 1022). 

Thú đam mê

Nghệ thuật Maki-e trên gỗ và những điều thú vị của sơn mài xứ Phù Tang

(ĐTTCO) - Ngành thủ công mỹ nghệ Nhật Bản vốn rất nổi tiếng nhất thế giới cuối thế kỷ 19, đứng đầu là đồ sơn mài (漆器, shikki) tinh tế với lượng nghệ nhân đông đảo nhất, được nhà nước vinh danh Bảo vật Quốc gia, bởi kỹ thuật vô cùng phức tạp. Đó là nhờ vào tay nghề truyền thống lâu đời và thiên nhiên khắc nghiệt ban tặng cho dân tộc này ba tài nguyên là vàng, bạc và gỗ rừng đa dạng, gắn với những đặc thù thú vị rất riêng của mỹ thuật sơn mài Maki-e xứ mặt trời mọc.

Ẩm thực

Ngôi nhà ẩm thực Đức mừng tuổi 30

(ĐTTCO) - Tọa lạc trên cung đường Đồng Khởi từ năm 1992, nhà hàng Đức Bảo Gartenstadt được biết đến như “ngôi nhà của ẩm thực Đức đích thực” ở TPHCM. 

Du lịch

Mua sắm