Mặt trận dưới Thái Bình Dương (K1): Siêu cường Hoa Kỳ

Sau mặt trận phòng không, mặt trận dưới nước được xem có vai trò sống còn hàng thứ hai trong các cuộc chiến tranh hiện đại. Có lẽ đó là lý do khiến các nước ở 2 bên bờ Thái Bình Dương hiện nay rất chú trọng tới việc phát triển các đội tàu ngầm quân sự.

Theo dữ liệu của các tổ chức quan sát quốc tế, Hoa Kỳ hiện là nước dẫn đầu thế giới về sức mạnh quân sự dưới mặt nước, với đội tàu ngầm lên đến 74 chiếc và toàn bộ là tàu ngầm hạt nhân. Theo giới chuyên môn, mỗi chiếc tàu ngầm hiện nay của Hoa Kỳ có giá không dưới 2 tỷ USD.

Đội tàu “khủng”

Hiện Hoa Kỳ sở hữu 4 lớp tàu ngầm chính là tàu ngầm Ohio, Virginia, Seawolf và Los Angeles. Trong đó, đội tàu ngầm lớp Ohio hiện có 18 chiếc, gồm 14 chiếc tàu ngầm hạt nhân tấn công (SSBNs) có khả năng mang 154 tên lửa Tomahawk có thể mang đầu đạn quy ước hoặc đầu đạn hạt nhân và 4 tàu ngầm hạt nhân tên lửa hành trình (SSGNs).

Những chiếc Ohio đang hoạt động được đóng trong giai đoạn từ năm 1976-1997. Theo ước tính, giá xuất xưởng của mỗi chiếc Ohio vào khoảng 2 tỷ USD. Khác với các tàu ngầm diezel-điện, tàu ngầm hạt nhân hầu như không phải tiếp nhiên liệu (ước tính 20 năm mới phải thay thanh hạt nhân) nên khả năng hoạt động của nó ở dưới nước có thể nói là vô hạn, giới hạn chỉ là do con người (nhu cầu thức ăn, nước uống, y tế...).

Thường người ta có thể mang đủ thức ăn nước uống cho thủy thủ đoàn trong khoảng 70-90 ngày. Vì nguồn năng lượng dồi dào, nên tàu ngầm hạt nhân có thể liên tục quét sóng sonar để phát hiện tàu ngầm khác. Tàu ngầm lớp Virginia (SSN-774) là tàu ngầm hạt nhân tấn công nhanh được phát triển từ năm 2000, là loại hiện đại nhất của Hoa Kỳ hiện nay.

Lớp tàu ngầm này được thiết kế như là một thay thế cho lớp tàu ngầm tấn công Seawolf, cũng như để thay thế các tàu ngầm lớp Los Angeles đã cũ. Tàu Virginia được thiết kế để đáp ứng cả các yêu cầu về quân sự và tiết giảm chi phí, với giá xuất xưởng khoảng 2,7 tỷ USD. Hiện Hoa Kỳ có 10 chiếc tàu ngầm lớp Virginia đang hoạt động, và dự định sẽ đóng thêm 20 chiếc nữa.

Tàu ngầm lớp Virginia được tích hợp những cải tiến chưa từng có trong các lớp tàu ngầm trước đó cũng như các lớp tàu ngầm khác hiện nay. Lớp tàu ngầm này sử dụng 2 cột kính lượng tử ánh sáng thay vì kính tiềm vọng truyền thống. Nó cũng sử dụng bộ phận đẩy bơm phun để có thể chạy êm hơn và nhanh hơn.

Các tàu ngầm lớp Seawolf là tàu ngầm năng lượng hạt nhân tấn công nhanh (SSN) nhằm thay thế lớp Los Angeles và được đặt hàng sau chiến tranh lạnh vào năm 1989. Lúc đầu, Hải quân Hoa Kỳ đặt hàng tới 29 chiếc Seawolf trong vòng 10 năm, nhưng sau đó bị giảm xuống còn 12 chiếc (với giá 33,6 tỷ USD) vì ngân sách thu hẹp.

Về sau, căng thẳng ngân sách lại khiến đội tàu Seawolf bị giảm xuống chỉ còn 3 chiếc và sau đó Hoa Kỳ thiết kế lớp tàu ngầm Virginia nhỏ hơn để tiết kiệm chi phí. Tàu ngầm Seawolf lớn hơn, nhanh hơn và êm hơn so với các tàu ngầm lớp Los Angeles trước đó. Mỗi tàu được trang bị một lò phản ứng hạt nhân S6W.

Dù cũ kỹ, lớp Los Angeles (còn gọi lớp 688) được xem là lớp tàu ngầm “xương sống” của Hoa Kỳ, với đội tàu lên đến 43 chiếc đang hoạt động. Đây cũng là lớp tàu ngầm hạt nhân đông đúc nhất trên thế giới đang hoạt động. Trong lớp này cũng được chia thành 2 “đời”. Đời mới hơn được biết đến với tên 688i, gồm 23 chiếc. 688i chạy êm hơn so với đời cũ và được tích hợp một hệ thống chiến đấu tiên tiến hơn. Tàu 688i được thiết kế đặc biệt cho việc hoạt động dưới các vùng biển băng dày.

Kế hoạch mở rộng

Trong năm 2013, tin tức cho biết Hải quân Hoa Kỳ đã được cấp ngân sách 564 triệu USD cho việc tiếp tục tiến hành nghiên cứu phát triển “Chương trình thay thế Ohio” (ORP). Chương trình này nhằm thay thế 14 tàu ngầm hạt nhân lớp Ohio trang bị tên lửa đạn đạo hiện có của Hoa Kỳ bằng 12 tàu thế hệ mới hiện đại hơn. Việc thay thế ước tính sẽ tốn kém 4 tỷ USD/chiếc.

Mặt trận dưới Thái Bình Dương (K1): Siêu cường Hoa Kỳ ảnh 1

Tàu ngầm lớp Virginia, hiện đại nhất trong số tàu ngầm đang hoạt động của Hoa Kỳ.

 Những chiếc tàu lớp mới dự kiến sẽ thay thế cho lớp Ohio hiện nay (dự kiến sẽ “nghỉ hưu” từ năm 2029). Hiện Hải quân Hoa Kỳ đang phân vân giữa các hướng thay thế: dùng lớp Virginia cải tiến hoặc một loại tàu ngầm hạt nhân tên lửa đạn đạo mới hoàn toàn hoặc dựa trên cơ sở lớp Ohio.

Năm 2007, Hải quân Hoa Kỳ đã ký hợp đồng với Electric Boat về việc thiết kế một loại tên lửa mới cho tàu thay thế lớp Ohio, trị giá 592 triệu USD. Cho đến nay, Hải quân Hoa Kỳ vẫn chưa xác nhận chương trình thay thế Ohio, nhưng giới thạo tin cho rằng việc thiết kế tàu thay thế lớp Ohio sẽ bắt đầu từ năm nay, và chiếc tàu đầu tiên sẽ được đóng vào năm 2016.

Một chương trình khác cũng được nhắc đến là việc dùng các tàu diezel-điện hiện đại để bổ sung cho các đội tàu hạt nhân hiện có. Tại sao phải chuyển hướng sang tàu diezel-điện? Lý do đầu tiên là ngân sách hạn hẹp.

Chi phí đóng một chiếc tàu ngầm tấn công chạy diezel-điện rẻ hơn từ 60-85% so với một chiếc chạy năng lượng hạt nhân. Lý do thứ hai, tàu ngầm diezel-điện có kích thước nhỏ nên rất khó bị phát hiện và tiêu diệt trong vùng biển cạn ven bờ, khiến chúng có ưu thế hơn các tàu hạt nhân trong môi trường này.

(Còn tiếp)

Văn Cường

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Nhân vật

Peter Done - Tỷ phú chuyên tư vấn luật việc làm

(ĐTTCO) - Mỗi chúng ta đều muốn làm việc cho một nhà lãnh đạo mà họ tin tưởng. Làm thế nào để biết được điều đó? Thật khó! Nhưng tôi có thể giới thiệu cho bạn 1 trong 50 giám đốc điều hành hàng đầu được bình chọn ở Anh, tỷ phú Peter Eric Done, nhờ vào trang web đánh giá nhân viên Glassdoor rất uy tín.