Hấp lực ngành thực phẩm và đồ uống

Bất chấp sự khó khăn chung của nền kinh tế, ngành thực phẩm và đồ uống vẫn có sự tăng trưởng khá tốt trong năm qua và dự báo sẽ tiếp tục giữ được “phong độ” này trong những năm tới.

Những con số ấn tượng

Nếu xét theo các tiêu chí tổng doanh thu, ROA (tỷ số lợi nhuận ròng trên tài sản), ROE (tỷ số lợi nhuận ròng trên vốn chủ sở hữu) của 500 DN lớn nhất Việt Nam trong bảng xếp hạng VNR 500 năm 2013, ngành thực phẩm, đồ uống góp mặt trong  các top 5.

Điều này cho thấy hiệu quả hoạt động và khả năng sinh lời của ngành rất tốt. Cụ thể, trong top 5 ngành có tổng doanh thu lớn nhất của bảng xếp hạng, thực phẩm và đồ uống xếp thứ 4; trong top 5 ngành có chỉ số ROE trung bình cao nhất, thực phẩm và đồ uống xếp thứ 3. Theo số liệu từ Bộ Công Thương, cho đến nay ngành này đã chiếm tỷ lệ khoảng 15% GDP và vẫn đang có xu hướng tăng.

Trong bài phát biểu tại Triển lãm quốc tế thực phẩm và đồ uống diễn ra gần đây tại TPHCM, Thứ trưởng Bộ Công Thương Hồ Thị Kim Thoa đã đưa ra những dự báo cho ngành thực phẩm và đồ uống Việt Nam trong những năm tới. Theo đó, dự báo sức tiêu thụ thực phẩm của Việt Nam đến năm 2016 sẽ tiếp tục tăng 5,1%/năm, ước tính đạt khoảng 29,5 tỷ USD.

Trong khi đó, mức tiêu thụ bình quân theo đầu người tăng 4,3%/năm tính đến năm 2016, vào khoảng 5,8 triệu đồng/năm. Ngành thực phẩm đóng hộp của Việt Nam sẽ tăng 4,3% về số lượng và 10,4% về giá trị doanh số bán hàng. Với ngành đồ uống, triển vọng càng sáng sủa hơn. Dự báo trong giai đoạn từ năm 2011-2016, doanh số của ngành sẽ tăng 7,5%, doanh thu tăng 10,5% do người tiêu dùng bắt đầu sử dụng các loại đồ uống có giá trị cao hơn.

Chính sức tăng trưởng mạnh mẽ này đã thu hút nhiều DN trong và ngoài nước tham gia đầu tư vào lĩnh vực thực phẩm và đồ uống tại thị trường Việt Nam. Chỉ tính riêng ngành đồ uống, hiện cả nước có khoảng 134 DN sản xuất và đáng chú ý là nhiều tên tuổi lớn trong lĩnh vực này từ Hoa Kỳ và châu Âu cũng đã có mặt tại Việt Nam.

Trong ngành bia, theo chia sẻ của ông Phan Đăng Tuất, Chủ tịch HĐQT Công ty Bia rượu nước giải khát Sài Gòn (Sabeco), đến nay Việt Nam đã có sự tham gia của khoảng 37 hãng bia trên thế giới và mức chênh lệch giá cũng hết sức lớn, khoảng 100 lần. Đây cũng là cơ hội cho những cái tên mới nhảy vào với nhiều phân khúc giá khác nhau.

Sức ép cạnh tranh

Việc có quá nhiều DN trong và ngoài nước nhảy vào lĩnh vực thực phẩm và đồ uống đương nhiên sẽ tạo ra một sức ép không nhỏ trong ngành, đặc biệt sức ép này sẽ lớn hơn với các DN nội khi phải đương đầu với những “người khổng lồ”.

Tuy nhiên, có một thực tế đáng ghi nhận trong ngành đó là cạnh tranh không những không giết chết các DN nội, làm suy yếu nền sản xuất trong nước mà còn trở thành động lực mạnh mẽ cho sản xuất trong nước phát triển.

Thí dụ trong ngành nước giải khát, nếu mảng nước giải khát có gas đang được chiếm lĩnh bởi 2 ông lớn Coca-Cola và Pepsi, thì mảng nước giải khát không gas thuộc về DN nội với Tân Hiệp Phát đang chiếm thị phần khá lớn cùng những dòng sản phẩm tiên phong như Number 1, Trà xanh 0 độ hay Trà thảo mộc Dr. Thanh.

Hấp lực ngành thực phẩm và đồ uống ảnh 1

Dây chuyền sản xuất trà thảo mộc Dr. Thanh.

Tương tự, trong ngành sữa, một thương hiệu nội quen thuộc là Vinamilk hiện không chỉ chiếm thị phần lớn trong nước mà còn vươn rộng cánh tay của mình ra nước ngoài. Theo một khảo sát của Kantar Worldpanel hồi giữa năm ngoái, tỷ lệ hộ mua các sản phẩm của Vinamilk chiếm tới 94% tổng số hộ được khảo sát, với tần suất mua trung bình 27 lần mỗi năm, tương đương với việc thương hiệu này được người tiêu dùng chọn mua tổng cộng 57 triệu lần trong 1 năm.

Tất nhiên, cũng không thể phủ nhận sức mạnh của các DN có vốn đầu tư nước ngoài. Đặc biệt vào thời điểm năm 2015 khi cánh cửa thị trường chính thức mở thì sức ép cạnh tranh của DN trong nước sẽ nhiều hơn nữa.

Thời gian gần đây, khi Hiệp định Đối tác kinh tế xuyên Thái Bình Dương (TPP) được nhắc đến nhiều cũng là lúc người ta nói đến sức ép khi TPP được ký kết với nhiều ngành hàng của Việt Nam, trong đó có ngành đồ uống, bởi lúc đó mức thuế sẽ giảm xuống 0%. Ông Nguyễn Đặng Hiến, Tổng giám đốc Bidrico, chia sẻ đó có thể sẽ là một cú sốc với không ít DN khi cuộc so găng trên chính sân nhà sẽ trở nên quyết liệt hơn. 

MINH TUẤN

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Acecook thu hồi một số lô mì hảo hảo, mì đệ nhất tại Pháp

Acecook thu hồi một số lô mì hảo hảo, mì đệ nhất tại Pháp

(ĐTTCO) - Đại diện Acecook Việt Nam cho biết đang cùng các đại lý phân phối tại Pháp thu hồi sản phẩm. Các lô này đều được xuất sang Pháp trước tháng 7-2021. Phía Acecook  khẳng định động thái thu hồi này là do họ tự chủ động đưa ra đề xuất với Pháp sau sự việc ở Ireland hồi tháng 8.